Geboortezorg tot in de puntjes

Hoeveel kalfjes heeft u al ter wereld geholpen? Misschien wel honderden! Wordt het afkalven daarmee routine? Waarschijnlijk is uw antwoord nee. Want elke geboorte is anders en elke geboorte vraagt uw volle aandacht voor kalf en koe. Voldoet uw werkwijze nog aan alle voorwaarden voor goede geboortezorg en hygiëne? Toets het aan de hand van het protocol voor de eerste succesvolle stap in de opfok. 

1.  Afkalfplaats    

  • Denk bij het inrichten van de afkalfplaats aan gemak voor uzelf en comfort en hygiëne voor koe en kalf.
  • De norm voor het aantal afkalboxen is 3% van het aantal melkkoeien, dus 3 boxen per 100 koeien.
  • De richtlijn voor de oppervlakte per box is 8 à 20 m2.
  • Zorg dat u de koe gemakkelijk in de gaten kunt houden.
  • De box moet goed bereikbaar zijn met een trekker of verreiker. Dat maakt een eventuele verplaatsing van een zieke koe en het uitmesten van de afkalfbox gemakkelijk.
  • Voorkom stress! De koe kalft sneller af als ze contact houdt met de rest van de groep. Is de afkalfplaats volledig gescheiden, breng dan de koe enkele dagen voor het geboorteproces naar de afkalfplaats, zodat ze kan wennen.

Video: De afkalfplaats op melkveebedrijf Hoving

 

2.  Hygiëne afkalfbox

  • Goede ventilatie en een fris klimaat zijn onmisbaar.
  • De afkalfbox moet droog, schoon, gedesinfecteerd zijn en voorzien van een fris strodek.
  • Trek schone kleding en schone laarzen aan voordat u de box betreedt.  
  • Zorg voor fris en schoon drinkwater en een goed voerrantsoen.

3.   Achtereind koe reinigen 

  • Afkalven brengt risico’s op infecties met zich mee. Stel de hygiëne centraal.
  • Begin met goed reinigen en desinfecteren van het achtereind van de koe.
  • Dit voorkomt infectie van het kalf, maar ook het ontstoken raken van de baarmoeder, witvuilen en het aan de nageboorte blijven staan.
  • Ontsmet ook hulpmiddelen om dezelfde redenen.

4.  Geboorte kalf 

  • Als het kalf geboren is, controleer eerst of het ademt.
  • Is de ademhaling in orde, haal het kalf dan direct weg bij de koe. Dit maakt de kans op besmetting via koemest (zoals Para TBC) het kleinst, zeker wanneer de gezondheidsstatus op het bedrijf niet optimaal is.
  • Bovendien kost het extra werk en tijd om het kalf droog te laten likken door de koe.
    Wilt u dit toch liever, leg het kalf dan vóór de koe, liefst gescheiden door het voerhek.
    Houd hoe dan ook het risico dat het kalf koemest binnen krijgt zo klein mogelijk.

5.    Kalf droog wrijven

  • Wrijf het kalf krachtig droog met stro (of laat het door de koe drooglikken).
  • Dit bevordert de ademhaling en de bloedsomloop waardoor het kalf eerder gaat staan.
    De meeste kalveren staan na ± 1 tot 1,5 uur na de geboorte op eigen benen.
  • Het droogwrijven versnelt ook het afkomen van de eerste mest en urine en gaat sterke afkoeling tegen.

6.  Navel desinfecteren

De navel desinfecteren met jodiumtinctuur (in een oplossing met 10% jodium).
Doe dit met schone handen en giet geen jodiumtinctuur in de navel!

7.  Eenlingbox / iglo 

  • Breng het kalf onder in een goed gereinigde en gedesinfecteerde eenlingbox of iglo met droog stro.
  • Verrijdbare eenlingboxen zijn gemakkelijker schoon te spuiten.
  • Stem het aantal eenlingboxen ruim af op het aantal kalveren, zodat de boxen een tijdje leeg kunnen staan. Dit zorgt voor optimale hygiëne.

8.   Biest binnen 1 uur 

  • Geeft het kalf binnen een uur na de geboorte 4 liter biest van gecontroleerde kwaliteit.
  • Het kalf is doorgaans kort na geboorte alert genoeg voor het drinken uit een speenfles.

 9.  Afspoelen achterstel en kling 

  • Achterstel en kling van de koe met koud water afspoelen om eventuele zwelling te verminderen.  
  • De koe 5 à 10 minuten met rust laten en daarna overeind laten komen. Hierdoor komt de baarmoeder op z'n plaats en krijgen beklemde zenuwen en bloedvaten weer ruimte.
  • Als de koe doorperst, ga dan na of er nog een kalf komt (en anders kan de koe direct overeind komen). De nageboorte moet binnen 6 uur afkomen. Gebeurt dit niet, waarschuw dan een dierenarts.

10.  Energiedrank aan koe verstrekken 

Na het afkalven is het belangrijk dat het vocht- en mineralenverlies bij de koe wordt aangevuld. Verstrek daarom direct na het afkalven Reviva energiedrank. Dit draagt bij aan snel herstel van de energiebalans en ruwvoeropname van de koe.

Akkoord en sluiten
Om Sprayfo.nl optimaal te laten functioneren maken wij gebruik van cookies. Voor meer informatie zie ons privacybeleid